Block subsidy là phần bitcoin mới mà quy tắc cho phép tạo tại một độ cao khối; block reward trong bài này là tổng subsidy và phí giao dịch có thể nhận từ khối. Phân biệt hai khái niệm giúp tránh nhầm giảm phát hành mới với giảm toàn bộ khoản thu của thợ đào.
Hai thành phần có nguồn gốc khác nhau
Subsidy gắn với quy tắc cung của giao thức. Phí giao dịch lại đến từ phần chênh lệch giá trị input và output của giao dịch thông thường. Một thành phần là phát hành mới; thành phần kia là giá trị được phân bổ từ các giao dịch. Vì vậy, tổng reward không phải toàn bộ lượng tiền mới gia nhập hệ thống. Nguồn: Bitcoin Developer Guide, Block Chain — Transaction Propagation; Bitcoin Core v30.0, validation.cpp — GetBlockSubsidy.
Khi một báo cáo chỉ ghi “reward”, cần kiểm tra định nghĩa của tác giả. Có tài liệu lịch sử dùng thuật ngữ theo cách khác; bài này giữ rõ cách dùng subsidy, phí và tổng reward để các phép so sánh có cùng mẫu số.
Coinbase đưa khoản nhận vào khối
Có thể theo dõi cơ chế qua bốn bước: xác định subsidy theo block height; cộng phí giao dịch được chọn; xây coinbase transaction; để nút kiểm tra khối và giới hạn được phép nhận.
Coinbase transaction là loại giao dịch đặc biệt trong khối, không phải tên một nhà cung cấp dịch vụ. Mã tạo khối của Bitcoin Core cộng phí với GetBlockSubsidy để xây giá trị đầu ra coinbase. Nguồn: Bitcoin Core v30.0, miner.cpp — CreateNewBlock.
Nút không cần tin bên tạo khối đã cộng đúng. Trong bước kết nối khối, Bitcoin Core kiểm tra giá trị đầu ra coinbase; nếu vượt giới hạn subsidy cộng phí, khối bị từ chối. Nguồn: Bitcoin Core v30.0, validation.cpp — ConnectBlock, bad-cb-amount.
Một phép cộng dễ kiểm tra
Gọi subsidy giả định là S = 3 BTC và tổng phí giả định F = 0,2 BTC. Khi nhận đủ giới hạn theo ví dụ, tổng reward là S + F = 3,2 BTC, trong đó chỉ 3 BTC thuộc phần phát hành mới.
Các con số được chọn cho phép cộng, không mô tả subsidy hiện tại hay một khối từng tồn tại. Nếu S giảm một nửa mà F giữ nguyên trong mô hình, tổng chuyển thành 1,5 + 0,2 = 1,7 BTC; tổng reward không giảm đúng một nửa. Đây là lý do phải tách thành phần trước khi giải thích halving và nguồn cung Bitcoin.
Reward chưa phải lợi nhuận
Một khoản có thể nhận ở cấp khối chưa cho biết số tiền ròng của từng người khai thác. Cần phân biệt cấp mạng, cấp pool và cấp đơn vị vận hành. Chẳng hạn, phân bổ khoản nhận trong một nhóm không cùng câu hỏi với giới hạn coinbase của giao thức.
Theo định nghĩa kế toán thông thường, muốn nói đến lợi nhuận còn phải xác định chi phí và kỳ đo. Bài Kinh tế khai thác và security budget xử lý lớp phân tích này; không nên trừ một chi phí giả định rồi gọi kết quả là lợi nhuận của mọi miner.
Tổng = block reward, giới hạn ở cấp khối theo quy tắc Bitcoin.
Kết luận
Block subsidy là phần coin mới do giao thức phát hành, còn block reward là tổng subsidy và phí giao dịch có thể nhận từ block. Khi halving xảy ra, chỉ subsidy giảm một nửa; phần phí thay đổi theo nhu cầu giao dịch. Cả hai đều chưa phải lợi nhuận của miner, vì còn phải tính chi phí.
Đọc tiếp
Xem mempool và phí, Proof of Work, hành trình giao dịch Bitcoin hoặc Thư viện thuật ngữ.